Φυσικά, η περιέργεια αποτελεί τη βάση για τη χαρά της μάθησης. Ξαφνιαστήκατε; Γιατί; Αυτό δεν είναι το ζητούμενο; Να έχουμε περίεργα παιδιά, να διερευνούν διαρκώς, να αναζητούν πληροφορίες, το καινούριο, το άγνωστο; Ξέρετε αυτή η περιέργεια προϋπάρχει. Η πείνα, η δίψα και η λαχτάρα για γνώση αποτελούν βασικές βιολογικές ανάγκες, το θέμα είναι εμείς να μην την αφήσουμε να καταλαγιάσει αλλά να την ερεθίσουμε!


Τα περίεργα παιδιά «μπορούν να αναπτύξουν περισσότερες στρατηγικές για την απόκτηση πληροφοριών και να τις χρησιμοποιήσουν ευέλικτα στην αντιμετώπιση του νέου», σύμφωνα με τη ψυχολόγο Κλέμενς Τρούντεβιντ. Συνεπώς, προσθέτει η δημοσιογράφος-ερευνήτρια Lechmann στο βιβλίο της:  «η περιέργεια μας κάνει δημιουργικούς»!!! 1


Ανασταλτικός παράγοντας της φυσικής περιέργειας αποτελεί ο υπερβολικός φόβος, επειδή εμποδίζει την αναζήτηση. Γι’ αυτό και «όσο περισσότερη αγάπη νιώθει κανείς, τόσο λιγότερο φοβάται και τόσο πιο γρήγορα αναπτύσσεται η φυσική του περιέργεια.[..] Τα περίεργα μωρά γίνονται στην καλύτερη περίπτωση, μαθητές με ενδιαφέρον, αφού το ενδιαφέρον συνιστά, κατά κάποιον τρόπο, την «ώριμη φάση» της περιέργειας σε έναν συγκεκριμένο χώρο τον οποίο έχουμε ανακαλύψει, στον οποίο θα επανερχόμαστε ξανά και ξανά και με τον οποίο τελικά ταυτιζόμαστε.


Αυτή η εξέλιξη περνά από διάφορα στάδια: από το αγαπημένο μας αρκουδάκι ως μόνιμη παρεούλα, μέχρι το αγαπημένο μας χόμπι. Εφόσον αφυπνιστεί το ενδιαφέρον, ο ενθουσιασμός για μάθηση έρχεται από μόνος του. Όσο πιο πολύ ενδιαφερόμαστε για ένα θέμα τόσο πιο πολύ πρόθυμοι είμαστε να καταβάλλουμε προσπάθεια να ξεπεράσουμε εμπόδια, ώστε να μάθουμε περισσότερα πάνω σ’ αυτό. Η προσπάθεια ανταμείβεται. Οι εμπειρίες επιτυχίας επηρεάζουν το ενδιαφέρον και το αυξάνουν περαιτέρω- ένας θετικός κύκλος!»


Αν όμως τα παιδιά έχουν χάσει το ενδιαφέρον, την περιέργεια τους;
Υπάρχει λύση!


Πρόσφατη έρευνα του University College London απέδειξε ότι το καινούριο ξυπνά την περιέργεια!! «..καθώς ο εγκέφαλος βλέπει στις νέες πληροφορίες την πιθανότητα για επιβράβευση υπό μορφή μιας εμπειρίας επιτυχίας, εκκρίνει ντοπαμίνη», βελτιώνοντας έτσι τη μαθησιακή απόδοση. Δηλαδή «είναι πιο αποτελεσματικό να συνδέουμε τα καινούρια δεδομένα με παλιά, παρά να τροφοδοτούμε διαρκώς τη μνήμη με τις ίδιες πληροφορίες.» Ο Έμρα Ντούτσελ, ένας από τους διοργανωτές της έρευνας αναφέρει: «Η παλιά γνώση δεν προσφέρει κανένα ερέθισμα στον εγκέφαλο, η πληροφορία χάνει τη γοητεία της». Άλλωστε, η ίδια η περιέργεια σχετίζεται με την αναζήτηση της αλλαγής…3


Είναι στο χέρι μας να μην αφήνουμε τα παιδιά να λιμνάσουν! Να περιμένουν κάθε φορά κάτι καινούριο από εμάς, να τους δίνουμε ερέθισμα για να εξάψουμε τη φαντασία τους. Να αναζητούν ίσως το κάτι διαφορετικό στο χώρο, το καινούριο. Να εξερευνήσουν ακόμα και το ίδιο το σχολείο τους ή ακόμα καλύτερα τη γειτονιά τους…


Ο ελεύθερος πειραματισμός με υλικά ιδιαίτερα, μη επιτρεπτά συνήθως, όπως λάσπη, αλεύρι ή άμμος, βόλοι κλπ, επισκέψεις σε μουσεία, σε εκθέσεις, σε κέντρα με εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά, μπορούν να γίνουν η αφορμή για φούντωμα της περιέργειας και εκτόξευση της δημιουργικής τους δύναμης. Ακόμη και για τα «τεμπέλικα» παιδιά για τον κόσμο των γραμμάτων, η Lechmann προτείνει κόμικς και περιοδικά. Θεωρεί ότι είναι ικανά να ξυπνήσουν την περιέργειά τους και να τους κινητοποιήσουν  το ενδιαφέρον.

 

Αν αφήσουμε τη δική μας φαντασία ελεύθερη, αν κινητοποιήσουμε το δικό μας ενδιαφέρον, αν γίνουμε ερευνητές του κόσμου, του τόσο γνωστού μα και τόσο άγνωστου συνάμα, ένα είναι το σίγουρο: ότι τα παιδιά θα μας ακολουθήσουν...

 


Βιβλιογραφικές αναφορές:
1,2,3 Lechmann, I., (2011) «Παρακίνηση» Αθήνα: Αερόστατο, σελ.29,30,88.

Submit to FacebookSubmit to Twitter